Gemeente Den Haag is in financiële nood en wil hogere rijksbijdrage – NRC

Gemeente Den Haag is in financiële nood en wil hogere rijksbijdrage - NRC
Gemeente Den Haag in problemen door stijgende kosten in jeugdzorg
Financiën De gemeente Den Haag heeft structureel een tekort van 70 miljoen euro en bezuinigt daarom op zorg en spreekt reserves aan.

Titia Ketelaar 12 september 2019 om 17:11 Het stadhuis in Den Haag. Foto Lex van Lieshout/ANP De gemeente Den Haag roept het kabinet op het Gemeentefonds, de belangrijkste inkomstenbron voor gemeenten, anders te organiseren. Hoe het nu is ingericht, doet gemeenten ontzettend veel pijn, zegt wethouder Rachid Guernaoui (Groep de Mos/Hart voor Den Haag).

Bezuiniging tot 33 miljoen is op te vangenOok wethouder Kavita Parbhudayal (VVD, zorg en welzijn) is tevreden. Ik ben blij en trots met deze begroting, zegt zij. Volgens haar is het mogelijk de bezuinigen in de zorg, die oplopen tot 33 miljoen euro, op te vangen zonder dat de mensen die daar gebruik van maken er te veel onder lijden. Bijvoorbeeld door goede afspraken te maken met aanbieders. Die zouden delen van de winst kunnen inleveren of snijden in bureaucratie zodat de zorg zelf ongemoeid blijft.

Den Haag spreekt reserves aan om begroting sluitend te krijgen

Den Haag presenteerde donderdag als eerste van de vier grote steden zijn begroting voor de komende vier jaar. Structureel heeft de gemeente, bij ongewijzigd beleid, jaarlijks een tekort van 70 miljoen euro op een begroting van bijna 2,7 miljard euro. Den Haag gaat bezuinigen op de zorg en spreekt de eigen reserves aan om de begroting sluitend te krijgen.

Het tekort is deels ontstaan doordat gemeenten sinds een paar jaar verantwoordelijk zijn voor jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Omdat zij volgens het Rijk zorg goedkoper konden aanbieden, werd er bezuinigd op het zorgbudget voor gemeenten. Dat heeft in Den Haag geleid tot een structureel tekort van 50 miljoen euro.

Minder geld van de overheidTegelijk is de wethouder blij een begroting te kunnen presenteren die geen lastenverhoging kent. Ik ben er trots op dat dit ons als college is gelukt.’ Wel doet hij een oproep aan het kabinet. Den Haag krijgt namelijk veel minder geld van het Rijk dan aanvankelijk gedacht. Dat komt omdat het kabinet minder geld uitgeeft dan gepland. Dit systeem werkt niet goed, aldus de Haagse wethouder. ‘Er moet iets gebeuren.

Maar het tekort komt ook, zo zegt Guernaoui, doordat de rijksbijdrage achterblijft bij de verwachting. Dat levert een gat van oplopend 20 miljoen euro tot 2023 op.

Ook hoopt hij dat de overheid wil helpen bij het opvangen van de tekorten op de zorg. Dit jaar kan Den Haag dat nog zelf doen, onder meer door dus geld uit reserves te halen. Maar dat gaat op langere termijn niet lukken. Guernaoui: Het college doet dan ook een stevig beroep op de Rijksoverheid om met meer structureel geld over de brug te komen voor jeugdhulp. Ons uitgangspunt blijft dat iedereen de zorg krijgt die hij of zij nodig heeft.

Het Gemeentefonds is georganiseerd volgens het zogenoemde trap op, trap af-principe. Als de nettorijksuitgaven groeien, groeit ook de uitkering uit het fonds. Als de nettorijksuitgaven dalen, daalt de uitkering aan gemeenten. Het Rijk geeft geen geld uit en de systematiek van het Gemeentefonds doet ons daardoor direct pijn, zegt Guernaoui. Hij wijt het aan ministeries die hun geld niet krijgen uitgegeven doordat bouwprojecten stilliggen sinds het sneuvelen van het Programma Aanpak Stikstof (PAS) en door tekorten op de arbeidsmarkt.

Bij de presentatie van de voorjaarsnota was al duidelijk dat de financiële positie van Den Haag onder druk stond door landelijke ontwikkelingen. De stad is veel meer geld kwijt aan zorg dan eerder gedacht. Als er niet wordt opgetreden, leidt dat tot een tekort van 50 miljoen euro. Den Haag krijgt ook 20 miljoen euro minder van het Rijk uit het gemeentefonds. Die twee bedragen opgeteld levert dus een tegenvaller op van 70 miljoen.

Om de tekorten in de jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning op te lossen, kreeg Den Haag een eenmalige rijksbijdrage van 37,9 miljoen euro voor de komende drie jaar. Guernaoui en zijn collegawethouder Kavita Parbhudayal (Zorg, VVD) noemen het een dikke druppel op een gloeiende plaat.

Bezuinigingen teruggedraaidDat zorgt ervoor, zoals Omroep West woensdag al meldde, dat de lasten voor de burgers niet omhoog gaan en er ook niet bezuinigd hoeft te worden. In de begroting voor volgend jaar wordt zeven miljoen extra vrijgemaakt voor de Invictus Games en de Ocean Race. Ook worden eerder aangekondigde bezuinigingen op het marketing en evenementenbeleid teruggedraaid.

Doordat meer jongeren langdurig en met zwaardere problemen kampen, er in Den Haag meer daklozen en meer aanvragen voor de maatschappelijke ondersteuning kwamen, stegen volgens de wethouders de kosten. Volgens het kabinet zal die stijging niet structureel zijn. Parbhudayal, eerder directeur financiën van de gemeente Den Haag, spreekt echter van een structureel karakter en zegt hard te zullen strijden om een structurele rijksbijdrage.

De tekorten in de jeugdzorg en bij de Wmo worden nu door het hele college gedragen en niet door één wethouder. In het verleden gold in het Haagse stadhuis de regel dat een wethouder verantwoordelijk was voor zijn of haar eigen financiële problemen. Maar volgens wethouder Guernaoui was dat in dit geval niet mogelijk. Daarvoor zijn de zorgen te groot.

Het tekort dat in de jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning is ontstaan, wordt nu door Den Haag grotendeels opgelost door de komende vier jaar 35 miljoen euro te bezuinigen. Zo wordt de toegang tot zorg anders georganiseerd, worden scootmobielen terug genomen wanneer deze niet of nauwelijks worden gebruikt en wil Parbhudayal inkoopcontracten voor zorg aanscherpen.

Leeslijst Artikel delen Mail de redactie viewBox=”0 0 13 15″ style=”enable-background:new 0 0 13 15;” > Onderwerpen Opmerkingen? Mail ons Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt. U kunt ons ook anoniem een tip geven.

De serviceafdeling is te bereiken op telefoonnummer 088-0561561. De servicepagina kunt u hier vinden. Klik hier om direct de digitale krant te lezen.