Rotterdam nam volgens rapport onverantwoorde risicos met Warmtebedrijf – NRC

Rotterdam nam volgens rapport \onverantwoorde risico\s\ met Warmtebedrijf - NRC
Rekenkamer: Warmtebedrijf Rotterdam is financieel debacle
Het fiasco met het Warmtebedrijf is opnieuw een voorbeeld van bestuurlijke overmoed in Rotterdam, blijkt uit een kritisch Rekenkamer-rapport.

Derk StokmansEppo König 30 september 2019 om 18:40 Warmte van afvalverbrander AVR in de Rotterdamse haven wordt gebruikt om woningen te verwarmen Foto Branko de Lang / ANP Het college van Rotterdam heeft de gemeenteraad verschillende keren verkeerd, onvolledig en te laat geïnformeerd over pogingen het eigen Warmtebedrijf te redden. Dat concludeert de Rekenkamer Rotterdam in een vernietigend rapport over hoe de gemeente het Warmtebedrijf aanstuurde, dat maandag uitlekte.

Rapport uitgelekt: Stadsbestuur Rotterdam nam onverantwoorde risicos rondom Warmtebedrijf en zette gemeenteraad buitenspel

De gemeente heeft door de jaren heen al meer dan 200 miljoen euro in het noodlijdende bedrijf gestoken. De vraag is of dat geld ooit nog terugverdiend gaat worden.

Het Warmtebedrijf werd in 2006 opgericht om met overtollige warmte uit de havenindustrie zon 300.000 tot 500.000 huizen duurzaam te verwarmen. Die doelstelling werd nooit gehaald. Door angst voor gezichtsverlies, wensdenken en het structureel onderschatten van risicos werd het Warmtebedrijf een politiek en financieel fiasco, zo bleek uit een eerdere reconstructie van NRC.

Dat beeld wordt nu door de Rekenkamer bevestigd. De rekenkamer wijst op een lange reeks slecht onderbouwde besluiten van het college en betrokken ambtenaren.

De informatie aan de raad was niet tijdig, volledig en juist, waardoor de gemeenteraad pas achteraf kennis nam van juridische verplichtingen met grote financiële risicos.

Het college erkent in een reactie dat de informatievoorziening aan de raad op verschillende momenten te kort geschoten is, maar wijt dat aan onvoorziene omstandigheden en wendingen die helaas zelfs ook het college hebben verrast.

Video: Rotterdam nam grote financiële risicos bij Warmtebedrijf

Terwijl het verlieslijdende Warmtebedrijf al onder curatele stond, sloot het bedrijf contracten met Shell, Exxon en het Havenbedrijf Rotterdam, zonder dat de raad van tevoren wist wat daarin stond. Daarbij heeft het college zelf die contracten ook niet van tevoren goedgekeurd, schrijft de rekenkamer.

Ook bij de uitvoering van een reddingsplan voor het Warmtebedrijf nam het college grote financiële risicos zonder de raad te informeren. Volgens dit reddingsplan moest het Warmtebedrijf via een meer dan 40 kilometer lange pijpleiding industriële restwarmte uit de Rotterdamse haven leveren aan Nuon in Leiden. Maar de aanleg van die leiding ligt stil, al zegt het Warmtebedrijf zelf dat de voorbereidingen doorgaan en dat het graafwerk over twee jaar zou moeten beginnen.

In een geheime brief, waarvan NRC eerder het bestaan onthulde, heeft het Rotterdamse college wel aan Nuon toegezegd garant te staan voor die levering in Leiden. Pas zes maanden later informeerde het college de gemeenteraad over deze niet gelimiteerde verplichting van de gemeente. Het college deed Nuon deze belofte ook nog zonder de juridische consequenties goed uit te zoeken, concludeert de rekenkamer nu.

Ook liet het college het contract met Nuon al ingaan zonder dat de beloofde financiële steun van 60 miljoen euro van de provincie Zuid-Holland binnen was. Daarmee negeerde het college een besluit van de gemeenteraad, iets wat de raad pas hoorde toen het contract met Nuon al onherroepelijk was. Begin dit jaar zette het college de raad onder druk om akkoord te gaan met een nieuwe kapitaalinjectie van 118 miljoen euro waarbij de risicos van het Warmtebedrijf werden onderbelicht.

Met het rapport bevestigt de rekenkamer het beeld van de bestuurlijke overmoed in Rotterdam. Sinds de jaren zeventig gaan opeenvolgende colleges, van links tot rechts, uit van het idee van een maakbare stad, schreef de rekenkamer vorige week in een meta-analyse van 42 eigen rapporten in tien jaar tijd. Het bestuur van de tweede stad van Nederland is vaker té ambitieus; het omvangrijke ambtenarenapparaat is een eilandenrijk met een hiërarchische, systematische cultuur.

Het Warmtebedrijfrapport herinnert aan het vastgoeddebacle rond het Schiekadeblok en de vertraagde aanleg van Hoekse Lijn-metro. Maar het legt ook extra druk op de lopende plannen voor Feyenoord City, het nieuwe Feyenoord-stadion met gebiedsontwikkeling. Het Warmtebedrijf is ook een pijnlijk thema, omdat de duurzame energietransitie juist hét speerpunt is van dit college. Daarbij zijn er drie wethouders van drie coalitiepartijen (D66, VVD en GroenLinks) bij betrokken.

De rekenkamer ziet wel een kentering binnen het ambtelijke apparaat om risicos bij projecten te willen verkleinen. Tegelijkertijd verwijt de rekenkamer het huidige college dat dit het Warmtebedrijf-fiasco als onvermijdelijk schetst. Hiermee toont het college weinig reflectief vermogen, schrijft de rekenkamer in een begeleidend persbericht. De conclusies dat ambtenaren onvoldoende afstand tot het Warmtebedrijf hielden, of onverantwoorde risicos namen, erkent het college niet.

Aperte nonsens, zegt oppositielid Gerben Vreugdenhil van Leefbaar Rotterdam, de grootste partij in de raad. Het dossier staat bol van genomen risicos en er ís gemicromanaged, zegt hij. Vreugdenhil verwijt het college dat het Warmtebedrijf met een risico van 15 procent voor 134 miljoen euro is ingeboekt in de begroting voor volgend jaar. Een mogelijk faillissement van het Warmtebedrijf zal eerder 400 miljoen euro kosten, denkt Vreugdenhil. Maar het risico is in de begroting met opzet lager ingeschat om de financiële weerbaarheid van de gemeente op peil te houden, denkt hij.

Leeslijst Artikel delen Mail de redactie viewBox=”0 0 13 15″ style=”enable-background:new 0 0 13 15;” > Onderwerpen Opmerkingen? Mail ons Heeft u een tip over dit onderwerp, ziet u een spelfout of feitelijke onjuistheid? We stellen het zeer op prijs als u ons daarover een bericht stuurt. U kunt ons ook anoniem een tip geven.

De serviceafdeling is te bereiken op telefoonnummer 088 – 0505 050. De servicepagina kun je hier vinden. Klik hier om direct de Krant.ad.nl te lezen.